Ονομασία

Περιορισμός μηχανοκίνητης κυκλοφορίας σε οδούς γειτονιάς

Στρατηγικοί Άξονες

  • Προώθηση μη-μηχανοκίνητων μετακινήσεων με συνθήκες υγείας και ασφάλειας
  • Προώθηση της ποιότητας ζωής με έμφαση στην ανάπτυξη της κινητικότητας και τη χρήση δημόσιων χώρων αναψυχής
  • Υποστήριξη τοπικής οικονομίας & επιχειρηματικότητας

Περιγραφή

Μερικό ή πλήρες κλείσιμο οδών για την κυκλοφορία των μηχανοκίνητων οχημάτων και δημιουργία ενός κοινόχρηστου χώρου με χαμηλές ταχύτητες που μπορεί να χρησιμοποιηθεί από όλους τους χρήστες της οδού. Διατηρείται η πρόσβαση για τους κατοίκους της περιοχής, τις παραδόσεις και τα οχήματα έκτακτης ανάγκης. 

Κλίμακα εφαρμογής

Σημειακή παρέμβαση ή Σε επίπεδο άξονα

Σκοπός

  • Απόδοση χώρου που πλέον δεν χρησιμοποιείται από την μηχανοκίνητη κυκλοφορία (λόγω των απαγορεύσεων της κυκλοφορίας) σε άλλες πιο ενεργητικές μορφές μετακίνησης
  • Δημιουργία χώρων συναθροίσεων σε επίπεδο γειτονιάς
  • Τήρηση μέτρων κοινωνικής αποστασιοποίησης
  • Ικανοποίηση αναγκών για φυσική δραστηριότητα
  • Πρόσβαση σε τοπικές επιχειρήσεις κάτω από συνθήκες άνεσης και ασφάλειας

Περιοχή εφαρμογής

  • Τοπικές οδοί με χαμηλή κυκλοφορία οχημάτων που εξυπηρετούν κυρίως την πρόσβαση σε κατοικίες και τοπικές εμπορικές χρήσεις όπως συνοικιακά καταστήματα
  • Σημαντικοί οδικοί άξονες με περιορισμένες διασταυρώσεις και απαιτήσεις πρόσβασης, όπως οι άξονες που διέρχονται πλησίον πάρκων και άλλων ανοικτών δημόσιων χώρων

Φάσεις εφαρμογής

  • Φάση Ι: Πλήρες κλείσιμο οδών στην μηχανοκίνητη κυκλοφορία έτσι ώστε οι άνθρωποι να μπορούν να μετακινούνται πεζή ή με το ποδήλατο τους, να αθλούνται και να συναντιούνται με άλλους ανθρώπους τηρώντας τα μέτρα κοινωνικής αποστασιοποίησης σε περιοχές γύρω από την κατοικία τους.
  • Φάση ΙΙ: Μετατροπή οδών σε οδούς ήπιας κυκλοφορίας υπό όρους. Βασικά κριτήρια για την μετατροπή μίας οδού προσωρινά κλειστής στη μηχανοκίνητη κυκλοφορία σε οδό ήπιας κυκλοφορίας, είναι η μεταβολή της ζήτησης για μετακίνηση με ενεργά μέσα μεταφοράς όπως ποδήλατο και πεζή, οι επιπτώσεις στη μηχανοκίνητη κυκλοφορία λόγω της περιπορείας των οχημάτων και της μη δυνατότητας πραγματοποίησης διαμπερούς κυκλοφορίας και η αποδοχή του μέτρου από το ευρύ κοινό.   

Δείκτες παρακολούθησης (KPIs)

  • Κ8: Έκταση δημοσίων χώρων με κοινωνικό χαρακτήρα (π.χ. πλατειών, εμπορικών πεζόδρομων, πάρκων κ.λπ.) κατ’ άτομο
  • Κ11: Λόγος v/c σε οδικά τμήματα του βασικού οδικού δικτύου
  • Ψ1: Δείκτης σωματικής άσκησης
  • Ψ2: Δείκτης μοναξιάς και κοινωνικής υποστήριξης

Οφέλη

  • Δημιουργία γειτονιών στο πρότυπο των πόλεων των 15 λεπτών μέσω της βελτίωσης της προσπελασιμότητας με βιώσιμα μεταφορικά μέσα
  • Μείωσης της μετάδοσης και της εξάπλωσης της πανδημίας του COVID-19
  • Αύξηση επιπέδου φυσικής δραστηριότητας
  • Αύξηση ποσοστού της πεζής μετακίνησης
  • Αύξηση ποσοστού χρήσης ποδηλάτου/ΕΠΗΟ
  • Βελτίωση ψυχικής υγείας
  • Αύξηση/διατήρηση αριθμού των τοπικών επιχειρήσεων και βελτίωση της προσπελασιμότητας τους

Καλές πρακτικές

Με την μηχανοκίνητη κυκλοφορία να έχει μειωθεί σε σημαντικό βαθμό σε αρκετές οδούς λόγω της πανδημίας, αρκετές πόλεις παγκοσμίως έχουν μετατρέψει τις οδούς σε ζώνες χωρίς αυτοκίνητα, δίνοντας στους πεζούς και τους ποδηλάτες επιπλέον χώρο για να μετακινηθούν τηρώντας τα μέτρα κοινωνικής αποστασιοποίησης. 

Η Μπογκοτά, Κολομβία έχει αποκλείσει την μηχανοκίνητη κυκλοφορίας σε 76 χιλιόμετρα οδών μακριά προκειμένου να παρέχει περισσότερο χώρο για το περπάτημα και την ποδηλασία.  Οι Βρυξέλλες μετέτρεψαν ολόκληρο τον πυρήνα της πόλης τους σε κοινόχρηστους δρόμους, δημιουργώντας μια ζώνη προτεραιότητας για τους πεζούς και τους ποδηλάτες. Τα όρια ταχύτητας μειώθηκαν στα 20km/h και οι οδηγοί υποχρεούνται να παραχωρούν προτεραιότητα στους χρήστες ενεργών μέσων μεταφοράς.

Το Σαν Φρανσίσκο έχει αναπτύξει ένα νέο πρόγραμμα «Slow Street» για να περιορίσει διαμπερή κυκλοφορία σε ορισμένους οδούς γειτονιάς και να τους επιτρέψει να χρησιμοποιηθούν περισσότερο ως κοινόχρηστοι χώροι για περπάτημα και ποδηλασία. Ο περιορισμός της μηχανοκίνητης κυκλοφορίας επιτυγχάνεται με  τη χρήση εργαλείων όπως πινακίδες και κώνοι κυκλοφορίας για την μείωση της διαμπερούς κυκλοφορίας και την επιβράδυνση των αναπτυσσόμενων ταχυτήτων.

Η Βοστώνη, η Μινεάπολη, το Όκλαντ και άλλες πόλεις των ΗΠΑ απαγόρευσαν προσωρινά τη διαμπερή κυκλοφορία σε δρόμους, δίνοντας στους πεζούς και τους ποδηλάτες επιπλέον χώρο κατά τη διάρκεια της πανδημίας.

Αλλά ορισμένα από αυτά τα προσωρινά μέτρα για την πανδημία έχουν αποδειχθεί εξαιρετικά δημοφιλή, οδηγώντας σε μακροπρόθεσμες αλλαγές – το πιο προφανές παράδειγμα είναι η Beach Drive του Rock Creek Park στη Νέα Υόρκη, ΗΠΑ. Στην πραγματικότητα, οι άνθρωποι έκαναν εκστρατεία για να κλείσει η Beach Drive για τα αυτοκίνητα εδώ και δεκαετίες, αλλά χρειάστηκε μια παγκόσμια κρίση δημόσιας υγείας για να συμβεί τελικά. Αλλά ακόμη και στους δρόμους όπου τα αυτοκίνητα έχουν επιστρέψει, τα προσωρινά μέτρα για την πανδημία μπορεί να έχουν μόνιμες επιπτώσεις. Η πανδημία επέτρεψε στα πράγματα να επιταχυνθούν πολύ πιο γρήγορα από ό,τι θα γινόταν κανονικά, όσον αφορά την ευρεία αποδοχή από το κοινό.

Σχετικοί δείκτες

Υψηλή συσχέτιση:
Κ8: Έκταση δημοσίων χώρων με κοινωνικό χαρακτήρα κατ’ άτομο
Κ11: Λόγος v/c σε οδικά τμήματα του βασικού οδικού δικτύου
Ψ1: Δείκτης σωματικής άσκησης
Ψ2: Δείκτης μοναξιάς και κοινωνικής υποστήριξης

Μέτρια συσχέτιση:
Κ10: Λόγος συσσώρευσης προς προσφορά στάθμευσης στην κεντρική περιοχή
03: Δείκτης Αναστολών Συμβάσεων Εργασίας
04: Δείκτης Ψηφιακού Μετασχηματισμού Επιχειρήσεων

Χαμηλή συσχέτιση:
Κ5: Μέση απόσταση βαδίσματος από τον κοντινότερο εν λειτουργία χώρο αθλητισμού
Κ6: Μέση απόσταση βαδίσματος από τον κοντινότερο εν λειτουργία δημόσιο χώρο κοινωνικού χαρακτήρα
Κ7: Μέση απόσταση βαδίσματος από τον κοντινότερο χώρο παραλαβής / παράδοσης δεμάτων
Κ9: Επίπεδο υπερβάσεων των επιτρεπτών ορίων ταχύτητας
Ψ3: Δείκτης δεξιοτήτων ρύθμισης συναισθημάτων & ανοχής στη δυσφορία
Ψ6: Χρόνος για δραστηριότητες εκτός σπιτιού για γονείς-παιδιά
Ψ7: Δείκτης ποιότητας ζωής & ισορροπίας σε δουλειά και προσωπική ζωή
Ψ8: Δείκτης εχθρότητας & σχέσεων μέσα στην οικογένεια